02.2011 – „Marże apteczne na leki refundowane w krajach członkowskich UE.”

W większości krajów europejskich podstawowym źródłem przychodów apteki jest marża detaliczna, którą apteka realizuje przy wydawaniu leków. Najczęściej jest to marża degresywna, czasami w połączeniu z opłatą stałą.
Liczba przedziałów cenowych w tabelach marż degresywnych w poszczególnych krajach członkowskich UE jest dość zróżnicowana:

a)    4 lub mniej przedziałów cenowych
Bułgaria, Francja, Hiszpania, Szwecja, Wielka Brytania

b)    od 5 do 9 przedziałów cenowych
Czechy, Estonia, Finlandia, Węgry, Włochy, Łotwa, Litwa, Rumunia

c)    10 lub więcej przedziałów cenowych
Austria, Polska, Słowenia

W niektórych krajach Unii Europejskiej marża apteczna ma charakter liniowy. Takie rozwiązanie zostało przyjęte np. w Grecji, na Cyprze, w Luksemburgu i w Portugalii.
W zdecydowanej większości krajów członkowskich UE średnia marża na leki refundowane wynosi powyżej 20%:

Źródło:

1) PGEU –     PGEU Database – Economics Working Group

2) EMINET – The Pharmaceutical Distribution Chain in the European Union: Structure and Impact on Pharmaceutical Prices. (October 2010)
3) ÖBIG –  Österreichische Bundesinstitut für Gesundheitswesen

   Ponadto – w większości krajów UE – apteki uzyskują dodatkowo rabat od hurtowni – najczęściej na poziomie kilku procent. W Wielkiej Brytanii i w Holandii apteki muszą przekazać część rabatu uzyskanego od hurtowni do refundatora.

W niektórych krajach europejskich apteka otrzymuje stałą opłatę za wydawane leki, której towarzyszy niewielka marża liniowa. Najczęściej stała opłata wynosi ok. 5,00 Euro za każde wydane opakowanie, a marża liniowa określona została na poziomie 3%. Takie rozwiązanie obowiązuje od 2004r. w Niemczech i od 1 stycznia 2010r. w Belgii. Bardziej złożone systemy opłaty stałej obowiązują w Wielkiej Brytanii oraz w Danii. W najbliższym czasie system opłaty stałej zostanie wprowadzony we Włoszech, prace w tym kierunku podjęte też zostały we Francji.

   Zastąpienie marży aptecznej przez system opłaty stałej ma wiele zalet:
–    uniezależnia przychody apteki od cen wydawanych leków
–    stymuluje wydawanie tańszych odpowiedników
–    stała opłata stanowi zapłatę nie tylko za wydanie leku, ale również za porady fachowe udzielane w aptece
–    wprowadzenie opłaty stałej umożliwia refundację opieki farmaceutycznej w przyszłości

System naliczania marży aptecznej tylko do limitu refundacji nie jest stosowany w żadnym kraju członkowskim Unii Europejskiej.

Na wykresie poniżej przedstawione zostało graficzne porównanie tabel aptecznych marż degresywnych obowiązujących w wybranych krajach Unii Europejskiej.

Źródło:

EMINET –    The Pharmaceutical Distribution Chain in the European Union: Structure and Impact on Pharmaceutical Prices. (October 2010)

   Analiza wykresu wskazuje wyraźnie, że w grupie porównywanych krajów marża apteczna na leki refundowane w Polsce należy do najniższych. Dla leków o cenie hurtowej w przedziale 0 – 50 Euro marża apteczna jest niższa tylko na Litwie.

Koordynator Departamentu Spraw Zagranicznych NRA