W Farmakopei Polskiej XI różne postacie leku, w tym czopki, podawane doodbytniczo, dopochwowo i docewkowo są zawarte w trzech monografiach Rectalia, Vaginalia i Styli. Czopki są polecaną formą leku w przypadku trudności z połykaniem lub niemożliwością podawania leków doustnie, zwłaszcza dla dzieci, osób starszych leżących lub osób nieprzytomnych albo wymiotujących. W czopkach doodbytniczych podawane są…
Maści i kremy sporządzane są w aptece najczęściej na takich podłożach jak:wazelina, smalec, wazelina hydrofilowa, euceryna, maść cholesterolowa, lekobaza, hascobaza, lekobaza lux, a nawet pentravan. Właściwości wymienionych podłoży są raczej znane, ale czy jedynie ogólne wiadomości pozwalają jak najlepiej wykonać maść? Czasami warto przypomnieć sobie właściwości stosowanych na co dzień podłoży. Mające swoje monografie w…
Leki przeciwdrobnoustrojowe są jednym z najważniejszych elementów współczesnej receptury lekarskiej. Wraz z gwałtownie narastającą opornością na antybiotyki coraz bardziej nagląca wydaje się być konieczność jak najszerszego stosowania preparatów, które mogą być alternatywą dla tych leków, zwłaszcza wśród lekarzy praktyków. Antyseptyki cechują się małą wybiórczością działania i względnie niską swoistą toksycznością. Do innych cech tej grupy…
Ichtamol i balsam peruwiański są stosowane powszechnie w preparatach farmaceutycznych zarówno gotowych, jak i w lekach recepturowych. Obie te substancje mają gęstą półpłynną konsystencję o barwie brunatnej i specyficzny zapach, dlatego niezbyt korzystnie kojarzą się farmaceutom i pacjentom. Jednak ze względu na swoje właściwości lecznicze są umieszczone w najnowszej Farmakopei Polskiej XI. Ichtamol (Ichthammolum, Ammonii…
Skóra – jako największy narząd organizmu ludzkiego – nie tylko pełni funkcją ochronną, ale także odpowiada za szereg czynności koniecznych dla utrzymania homeostazy (np. synteza witaminy D3). Wraz z rozwojem ekonomicznym społeczeństwa wydłuża się czas życia, co skutkuje wciąż poszerzającą się populacją ludzi starszych, których problemy dermatologiczne różnią się od dermatoz występujących w innych grupach…
Mocznik (z łac. Urea), czyli diamid kwasu węglowego jest substancją czynną wchodzącą w skład wielu preparatów półstałych takich jak kremy w/o lub o/w czy maści hydrofobowe. Szerokie zastosowanie mocznika w leczeniu schorzeń dermatologicznych oraz w kosmetyce do pielęgnacji skóry wynika z jego właściwości nawilżających i keratolitycznych. Mocznik jest humektantem, czyli posiada zdolność pochłaniania wody i…
Oral Liquid Dosage Form (OLDF) z języka angielskiego oznacza doustną, płynną postać leku przygotowywaną ex tempore. Wyrażenie ex tempore z języka łacińskiego oznacza bez przygotowania, na poczekaniu. Płynne postacie leków recepturowych mają przede wszystkim zastosowanie: w populacji pediatrycznej, geriatrycznej, przy braku możliwości podania doustnie stałej postaci leku (na przykład założony zgłębnik, gastrostomia, jejunostomia) oraz w…
Monografia farmakopealna FP XI opisuje hydrożele jako typ maści, których podłożem jest faza wodna żelowana za pomocą odpowiednich substancji, zwykle polimerów. Hydrożele mają zastosowanie w preparatach na skórę, błony śluzowe, do oka, doodbytniczo, w postaci opatrunków hydrożelowych oraz w nowoczesnych formach leków do wstrzykiwań czy też żelujących kroplach do oczu. Najczęściej stosowaną postacią są żele…
Trwałość, czyli stabilność leku odnosi się do substancji leczniczej oraz gotowej postaci leku i określa odporność na niekorzystne procesy zachodzące podczas produkcji, przechowywania w określonych warunkach i czasie, a także w trakcie transportu i dystrybucji. Stabilność determinuje dopuszczalny okres przechowywania leku, w ciągu którego aktywność farmakologiczna leku nie obniża się, a ewentualne produkty rozpadu nie…
Czopki (Suppositoria) to stała postać leku przeznaczona do wprowadzania do jam ciała w celu uzyskania działania miejscowego lub ogólnego. W zależności od drogi podania, można wyróżnić czopki doodbytnicze (Suppositoria analia vel rectalia), dopochwowe – globulki lub pręciki (Suppositoria vaginalia, Globuli vel Ovula, Bacilli vaginales) i docewkowe (Suppositoria urethralia, Bacili medicati, Styli, Cereoli). Do otrzymywania czopków…
Formy farmaceutyczne leków do oczu są dostępne w postaci gotowych preparatów, ale też mogą być wykonywane w recepturze aptecznej. Monografia Farmakopei Polskiej XI zatytułowana Ophtalmica „Preparaty do oczu”, wymienia krople do oczu, roztwory do oczu, półstałe preparaty do oczu, proszki do sporządzania kropli lub roztworów do oczu oraz wkładki do oczu. Z definicji preparaty do…
W praktyce aptecznej codziennie wydaje się leki przeznaczone do nebulizacji. Szczególnie często preparaty te wydawane są dla małych pacjentów, a zadaniem farmaceuty za pierwszym stołem jest rozwianie wszelkich wątpliwości rodziców, dotyczących ilości przepisanego przez lekarza leku, poprawnego sposobu jego podania, jak również wybrania odpowiedniego inhalatora. Udzielanie informacji w zakresie stosowania leków do nebulizacji wydaje się…
