07.2013 – „Spotkanie w Sanoku 6 lipca 2013 roku.”
Artykuł 16 Kodeksu Etyki Aptekarza Rzeczypospolitej Polskiej brzmi: „Aptekarz otacza szacunkiem historię i tradycję zawodu oraz dba o wszelkie zabytki kultury materialnej farmacji”. Realizując treść tego założenia, podkarpaccy farmaceuci utrwalają nie od dziś wszelkie ślady tradycji, organizując nie tylko okolicznościowe uroczystości – historia zawodu w pracy samorządu obecna jest na co dzień.
I właśnie realizując treść porozumienia w sprawie objęcia patronatem zbiorów aptekarskich, podpisanego w sierpniu zeszłego roku przez Podkarpacką ORA w Rzeszowie z Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku, PORA i Oddział Rzeszowski PTFarm zorganizowały w dniu 6 lipca 2013 roku Spotkanie Opiekunów Zbiorów Farmaceutycznych. Przybyli na nie dyrektorzy muzeów farmaceutycznych w Polsce – profesor Iwona Arabas z Warszawy, profesor Zbigniew Bela z Krakowa, profesor Bożena Płonka-Syroka i Andrzej Syroka z Wrocławia, Barbara Gradzikiewicz z Nowego Sącza, Jakub Kossecki z Łodzi, Zbigniew Rudzki z Lublina, byli też Paula Alaborska i Marcin Więcek z Warszawy.
Główne forum obrad stanowił Rynek Galicyjskiego Miasta. Rynek ten powstał na terenie Muzeum Budownictwa Ludowego, oficjalnie został otwarty we wrześniu 2011 roku. Wśród różnych, niezbędnych w życiu miasta obiektów, są tam karczma, poczta, remiza, fryzjer, krawiec, szewc, jest też oczywiście apteka. Przedstawiciele wiodących muzeów farmaceutycznych przedstawili swoje zbiory, wymienili doświadczenia z codziennej pracy i kontaktów z administracją państwową. „Spotkanie to otwiera pole do interdyscyplinarnej współpracy pomiędzy farmaceutami i historykami, co jest pewnym novum” – jak powiedział profesor Zbigniew Bela. A wśród obecnych byli też etnografowie, archeolog a nawet ogrodnik z wykształcenia. Mamy nadzieję, że tego typu spotkanie przyniosło korzyści wszystkim i że nie było jedynym.
Sanocki skansen jest ogromnym terenem, gdzie zgromadzono ponad sto pięćdziesiąt obiektów z terenów zamieszkanych przez Bojków, Łemków, Dolinian i Pogórzan. Zwiedzanie go trwałoby naprawdę bardzo długo, warto byłoby poświęcić na to i cały dzień. Niestety, ograniczony czas uczestników spotkania pozwolił zapoznać się tylko z Rynkiem, a szczegółowo ze zbiorami Apteki. Atrakcją dla zwiedzających był pokaz „lania światła” czyli domowej prawie produkcji świec woskowych. „Urządzenie” takie bywało w większości galicyjskich aptek, aptekarz bywał też właścicielem sadu i pasieki, stąd umiejętność wytwarzania świec, niezbędnego źródła światła. Pokaz był bardzo interesujący, tym bardziej, że można było samodzielnie spróbować wykonać to woskowe źródło światła.
Wnętrze apteki w sanockim skansenie zawiera coraz więcej eksponatów. Apel, który wystosowała Podkarpacka Okręgowa Rada Aptekarska „do Wszystkich, którym nieobojętny jest los zabytku dokumentującego tradycję zawodu” przyniósł już wymierne rezultaty. Wiele aptecznych utensyliów, które znalazłyby się „na śmietniku historii” lub w najlepszym razie jako pojedyncze okazy na półkach aptecznych, zostało przekazanych w fachowe ręce konserwatorów i w tej chwili są dowodem pracy wielu aptekarskich rodów.
W części uroczystej spotkania, w pięknej i szacownej scenerii Sali Herbowej Urzędu Miasta Sanoka, wobec dostojnych Gości, osoby zasłużone dla samorządu aptekarskiego na Podkarpaciu otrzymały za swą pracę „Medale za Zasługi dla Aptekarstwa Podkarpacia”. Z rąk Prezesa Podkarpackiej Okręgowej Rady Aptekarskiej, dr n. farm. Lucyny Samborskiej Medale odebrali – Burmistrz Sanoka, dr Wojciech Blecharczyk „honorowy ambasador podkarpackiego aptekarstwa”, zawsze czynnie uczestniczący we wszystkich inicjatywach aptekarskich, których niemało już odbyło się w Sanoku co jest ewenementem na skalę województwa; Dyrektor MBL, Jerzy Ginalski otrzymał Medal za przechowywanie od wielu lat mebli i utensylii aptecznych, za pieczołowitą ich renowację, za propagowanie idei aptekarzy Galicyjskiego Miasta; Kustosz Danuta Blin-Olbert, „honorowy konsul podkarpackich aptekarzy” za pełne oddania zgłębianie historii powierzonych jej opiece zabytków aptekarskich.
Aptekarze, którzy nieprzerwanie pracują czynnie przez ponad pięćdziesiąt lat otrzymali pamiątkowe statuetki – wyróżnieni zostali magistrzy farmacji Barbara Czarniawa z Sanoka oraz Teresa i Stanisław Lisowscy z Leska.
W Sali Herbowej, w której z portretów spoglądają sprawujący urząd burmistrza, wśród nich również aptekarze, otrzymali z rąk Prezesa PORA swe prawa wykonywania zawodu młodzi aptekarze.
Pogoda, w sposób stosowny do rangi uroczystości, wyjątkowo sprzyjała zbiorowym i indywidualnym rozmowom na pięknym, sanockim, miejskim tym razem, Rynku.
mgr farm. Lidia Maria Czyż
