12.2010 – „60 procent aptekarzy wybrało „E-DUK@CJĘ””

grudzień 2010, nr 52/30 online

e-duk@cja: internetowy system szkoleń podyplomowych

dla farmaceutów – stan aktualny na 2010 rok

60 PROCENT APTEKARZY WYBRAŁO „E-DUK@CJĘ”

1 Informacje wstępne

Internetowy system szkoleń podyplomowych e-duk@cja powstał w roku 2005. Pierwsza wersja została włączona w lutym 2005 i obejmowała swoim zasięgiem farmaceutów zarejestrowanych w Okręgowej Izbie Aptekarskiej w Krakowie. Kolejne lata to stały rozwój i udostępnianie zasobów e-duk@cji kolejnym farmaceutom zrzeszonym w poszczególnych Okręgowych Izbach Aptekarskich. Obecnie dostęp do systemu posiadają członkowie wszystkich 20 Okręgowych Izb Aptekarskich z pewnymi ograniczeniami w nielicznych przypadkach wynikających z odrębnej polityki danej OIA.

Jednym z podstawowych założeń systemu szkoleniowego on-line jest bezpłatny dostęp użytkowników do wszystkich zgromadzonych materiałów. Zasada ta jest konsekwentnie przestrzegana od początku istnienia systemu.

2 Informacje techniczne

Obecnie uruchomiony silnik portalu e-duk@cja jest jego czwartą wersją. Podstawowe technologie obejmują język PHP wraz ze współpracującą bazą MySQL, wspomagane przez technologie Java oraz Flash. Prace nad udoskonalaniem zarówno kodu jak i funkcjonalności systemu prowadzone są w trybie ciągłym, a zmiany wprowadzane w sposób niezauważalny dla użytkownika.

Zarządzanie dostępem do szkoleń jest prowadzone bezpośrednio przez pracowników Okręgowych Izb Aptekarskich. Specjalnie przygotowany panel administracyjny umożliwia ścisłą kontrolę na poziomie każdego farmaceuty oraz szkolenia.

Baza danych systemu została zgłoszona do Głównego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO), zgodnie z wymogami obowiązującego prawa, a kwestie bezpieczeństwa danych i zapewnienia prywatności są jednymi z priorytetowych i ściśle podlegają wdrożonym procedurom.

3 Współpraca

Od początku istnienia systemu e-duk@cja stanowi projekt prowadzony we współpracy Małopolskiej Okręgowej Izby Aptekarskiej z Centrum Kształcenia Podyplomowego Wydziału Farmaceutycznego UJ-CM oraz z jednostkami Wydziału Farmaceutycznego: Pracownią Farmakoepidemiologii i Farmakoekonomiki, a także Katedrą Technologii Postaci Leku i Biofarmacji.

4 Statystyki systemu

4.1. Użytkownicy

Na dzień 02.12.2010 w systemie e-duk@cja zarejestrowane są 12 341 osoby, co stanowi ok. 60% wszystkich zarejestrowanych w Polsce farmaceutów.

   Poniższe przykładowe zestawienie prezentuje statystyki systemu z dnia 5 maja.
•   Liczba wszystkich użytkowników w systemie: 12 341
•   Zalogowanych w ciągu ostatniego tygodnia: 2301
•   Zalogowanych w ciągu ostatniego miesiąca: 3517

Analizując dynamikę zmian liczby użytkowników oceniamy, że do końca bieżącego roku liczba użytkowników może osiągnąć 14 tysięcy.

Zestawienie obejmujące liczbę zarejestrowanych użytkowników systemu z poszczególnych Okręgowych Izb Aptekarskich dostępne jest poniżej. Określenie Inna obejmuje te osoby, które nie zadeklarowały przynależności do izby i nie posiadają pełnego dostępu do systemu. Z obserwacji administratorów systemu wynika, że są to najczęściej studenci farmacji i/lub technicy farmaceutyczni.

Sortowanie alfabetyczne

OIA	użytkownicy
OIA w Białymstoku	419
OIA w Bielsku Białej	295
OIA w Bydgoszczy	623
OIA w Częstochowie	270
OIA w Gdańsku	865
OIA w Kaliszu	168
OIA w Katowicach	1388
OIA w Kielcach	312
OIA w Koszalinie	230
OIA w Krakowie	1376
OIA w Lublinie	1083
OIA w Łodzi	983
OIA w Olsztynie	240
OIA w Opolu	261
OIA w Poznaniu	795
OIA w Rzeszowie	502
OIA w Szczecinie	263
OIA w Warszawie	915
OIA w Zielonej Górze	975
OIA we Wrocławiu	230
Inna	148

4.2. Szkolenia

W chwili obecnej w systemie dostępnych jest 21 szkoleń ogólnodostępnych, w tym:

• 16 szkoleń (sympozja) nagradzanych punktami „miękkimi” – w sumie 32 punktów
• 5 kursów nagradzanych punktami „twardymi” – w sumie 28 punktów

Od początku funkcjonowania systemu wycofano decyzją Rady Naukowej 5 szkoleń w celu aktualizacji i dostosowania do zmieniających się wytycznych farmakoterapii. Dodatkowo w systemie umieszczono dwa szkolenia oferowane dla farmaceutów biorących udział w projektach naukowych Pracowni (FONTiC – http://www.font.edu.pl; Rzuć palenie – http://ldv.farmacja.cm-uj.krakow.pl/fontwww/p/inneprogramy). Szczegółowe informacje zaprezentowane zostały w tabeli.

*kliknij, aby powiększyć

4.3. Popularność witryny

Miesięczny ruch w systemie e-duk@cja, kwantyfikowany w postaci przesłanych bajtów informacji sięga 18-22 GB danych, co jest wartością porównywalną z dużymi specjalistycznymi portalami. Od początku 2010 roku zanotowano blisko 160 tysięcy unikalnych odwiedzin przez ponad 41 tysięcy niepowtarzalnych użytkowników, co daje ponad 1,6 miliona odsłon.

Szczególną uwagę zwraca fakt dużego odsetka odwiedzin generowanego przez użytkowników z zagranicy, co świadczy o potrzebie dostarczania szkoleń dla farmaceutów pracujących poza Polską lub np. podróżujących za granicą. Jest to, więc potwierdzenie podstawowej zalety systemu on-line, jaką jest jego dostępność w trybie 24/7 w dowolnym miejscu na świecie.

*kliknij, aby powiększyć

4.4. Certyfikaty

Od początku swojego istnienia system e-duk@cja oferował szkolenia punktowane w ramach obowiązkowego szkolenia farmaceutów. W okresie tym wystawiono ponad 83,5 tysiąca certyfikatów (83 582 – stan na 02.12.2010).

Od lutego bieżącego roku działa system automatyzujący generowanie oraz wydruk certyfikatów (liczba wszystkich wygenerowanych certyfikatów: 28416; liczba wydrukowanych kopii: 17521). System ten polega na generowaniu certyfikatów on-line i drukowaniu ich bezpośrednio przez użytkownika po zaliczeniu testu z danego kursu. Elektroniczne certyfikaty stały się niezbędne z uwagi na ich ilość i wynikające z tego trudności administracyjne. Z naszych obserwacji wynika, że spełniło to swoje zadanie.

5 Finanse

Źródła finansowania obejmują dotacje Naczelnej Izby Aptekarskiej (NIA) oraz wpływy z kursów sponsorowanych przez firmy farmaceutyczne w ramach grantów edukacyjnych. Całość przychodów przeznaczana jest na utrzymanie serwerów i domen, wynagrodzenia dla autorów szkoleń oraz obsługę administracyjną, która zresztą w dużej mierze prowadzona jest na zasadzie wolontariatu. Należy podkreślić, że w pracach nad systemem e-duk@cja wykorzystano głównie narzędzia Open Source, a więc darmowe, co znacząco wpływa na redukcję kosztów zarządzania i obsługi systemu.

6 Plany rozwoju

6.1. Aktywność edukacyjna – szkolenia

Trwa opracowywanie planu szkoleniowego na rok 2011. Według wstępnego preliminarza opublikowane zostanie minimum jeden kurs nagradzany punktami „twardymi” oraz cyklicznie pojawiać się będą szkolenia „miękkie”. Podstawową zasadą funkcjonowania systemu e-duk@cja jest bezpłatne dostarczanie kursów farmaceutom. Cykliczność pojawiania się nowych kursów będzie zależeć od możliwości pozyskania sponsorów. Jak zwykle będziemy się starać, aby były to tematy aktualne i przydatne w codziennej praktyce zawodowej.

6.2. Część techniczna

Wdrożono narzędzia tworzenia i publikowania prezentacji z treścią audio oraz wideo. Jak na razie żaden z wykładowców nie wyraził chęci skorzystania z nowej funkcjonalności systemu, jednak liczymy na to, że wkrótce udogodnienia te staną się normalnym składnikiem oferowanych treści szkoleniowych.

7 Podziękowania

Chcielibyśmy gorąco podziękować wszystkim, którzy przyczynili się do tak dynamicznego rozwoju naszego systemu. Są to oczywiście przede wszystkim sami farmaceuci-użytkownicy: to dzięki Państwa aktywności możemy dzisiaj mówić o naszym istnieniu, jako sukcesie na skalę kraju. e-duk@cja nie mogłaby oczywiście działać bez współpracy pracowników Okręgowych Izb Aptekarskich, a także przede wszystkim bez Rady Naukowej. Życzymy więc wszystkim farmaceutom efektywnego i równocześnie komfortowego zdobywania wiedzy podczas pracy z naszym systemem.

dr Sebastian Polak, dr Aleksander Mendyk, mgr Miłosz Polak
Wydział Farmaceutyczny

Uniwersytetu Jagiellońskiego

Collegium Medicum w Krakowie