11.2012 – Felieton Prezesa NRA – „Strategia dla farmacji.”

Każdego dnia 400 tysięcy aptekarzy w państwach Unii Europejskiej wydaje leki i udziela fachowych porad przeciętnie 23 mln pacjentów. Apteki są najłatwiej dostępnymi placówkami ochrony zdrowia publicznego. Aż 98% obywateli Unii może dotrzeć do najbliższej apteki w czasie krótszym niż 30 minut. Są one też często pierwszym miejscem, do którego pacjenci udają się po poradę. Dzięki oferowanym w nich usługom farmaceutycznym znaczna liczba tych pacjentów nie musi już korzystać z pomocy innych placówek ochrony zdrowia. W ten sposób apteki przyczyniają się do istotnego usprawnienia systemu opieki zdrowotnej, co ma również realny wymiar ekonomiczny w postaci oszczędności rzędu setek milionów złotych. Ponadto nieuniknione zmiany demograficzne, a przede wszystkim znaczny wzrost liczby pacjentów w starszym wieku, którzy stosują pięć lub więcej leków równocześnie, powoduje, że rola aptekarzy w systemach ochrony zdrowia będzie się stale zwiększać. Przemawiają za tym wysokie kwalifikacje zawodowe aptekarzy, ich doświadczenie, a przede wszystkim wiedza stale wzbogacana i aktualizowana podczas obowiązkowych szkoleń obejmujących farmaceutów zatrudnionych w aptekach i hurtowniach farmaceutycznych. Tak więc przyszłość polskiego aptekarstwa to nie tylko wydawanie leków i udzielanie porad, ale także sprawowanie nowocześnie rozumianej opieki farmaceutycznej. To właśnie farmaceuci są tą grupą zawodową, która może wspierać działania w zakresie opieki, profilaktyki i edukacji zdrowotnej.

W ciągu roku wydawanych jest w Europie ponad 9,5 miliarda opakowań leków dostępnych wyłącznie na receptę. Ogromna większość tych leków przepisywana jest w placówkach podstawowej opieki zdrowotnej i z tego względu wydawana jest w aptekach ogólnodostępnych. Odpowiedzialność zatrudnionych w nich farmaceutów jest ogromna. To oni informują o działaniach niepożądanych i interakcjach leków. Trzeba wszak pamiętać, że w starzejących się społeczeństwach stosowanie dużej liczby leków równocześnie, czyli polifarmacja, staje się coraz poważniejszym problemem. Aż 194 000 zgonów rocznie w krajach Unii Europejskiej spowodowanych jest na skutek pominięcia dawki leku lub nieprzestrzegania zaleceń dotyczących stosowania przepisanych leków. Szacuje się, że sumaryczny koszt nieprzestrzegania tych zaleceń w państwach Wspólnoty to kwota rzędu 125 mld euro rocznie.

Jeśli polska apteka ma być mocnym ogniwem systemu dystrybucji, jeśli ma w przyszłości dobrze wykonywać zadania związane z opieką farmaceutyczną, tą prawdziwą, a nie marketingową wydmuszką, wykorzystywaną obecnie w celu reklamy aptek, aptece trzeba zagwarantować stabilność ekonomiczną i sprzyjające warunki do prowadzenia działalności. Konieczne są zatem dalsze reformy rynku farmaceutycznego i zmiany w prawie farmaceutycznym.

Cieszę się, że minister zdrowia Bartosz Arłukowicz na konferencji Naczelnej Izby Aptekarskiej i Grupy Farmaceutycznej Unii Europejskiej 3 grudnia 2012 r. w Warszawie zapewnił środowisko aptekarskie, że dzieło reformowania i porządkowania rynku farmaceutycznego będzie kontynuowane. Minister zadeklarował, że tak jak dotychczas prawo dotyczące aptek i farmaceutów będzie stanowione w atmosferze dialogu, dla aptekarzy i we współpracy z samorządem aptekarskim. Minister Arłukowicz zapowiedział między innymi prace nad zmianą ustawy o refundacji leków i nowelizacją ustawy z 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne.

Strategia Europejskiej Farmacji Aptecznej wyznacza kierunki rozwoju także polskiego aptekarstwa. Jest ono wszak częścią aptekarstwa europejskiego, a Naczelna Izba Aptekarska od wielu lat jest wyróżniającym się aktywnością członkiem Grupy Farmaceutycznej Unii Europejskiej. Doświadczenia większości krajów europejskich pokazują jednoznacznie, że głównym kierunkiem rozwoju aptekarstwa w Europie powinno być dążenie do stałego podnoszenia jakości usług farmaceutycznych. Opieka skoncentrowana na pacjencie, w którą zaangażowani są pracownicy fachowi systemu ochrony zdrowia tworzący interdyscyplinarny zespół, przynosi znacznie większe korzyści pacjentom i systemom opieki zdrowotnej niż strategie marketingowe, których celem jest wyłącznie realizacja założeń biznesowych.